(Patria) – Generalni direktorat Evropske komisije za oporezivanje i carinsku uniju odgovorio je na zahtjev ministra vanjske trgovine i ekonomskih odnosa BiH Staše Košarca za privremenim izuzećem BiH od primjene Mehanizma za prilagođavanje emisije ugljenika na granicama (CBAM).
“Od nadležnog direktorata zvanično smo obaviješteni da je Evropska komisija prihvatila naše prijedloge i da ih je ugradila u prijedlog izmjena CBAM regulative, koji je upućen u zakonodavnu proceduru Evropskog parlamenta i Vijeća Evropske unije”, izjavio je ministar Košarac.
Predloženim izmjenama CBAM regulative, omogućava se da se pri obračunu emisija električne energije uzima u obzir stvarni elektroenergetski miks zemlje izvoznice, uključujući proizvodnju iz obnovljivih izvora energije, uz istovremeno pojednostavljenje postupka dokazivanja stvarnih emisija.
Takođe je omogućeno priznavanje električne energije isporučene putem ugovora o kupovini električne energije, uključujući i ugovore zaključene preko posrednika, radi utvrđivanja stvarnih emisija.
Predloženo je i da se navedene izmjene primjenjuju retroaktivno od 1. januara 2026. godine, čime bi se otklonile poteškoće sa kojima su se suočavali izvoznici električne energije iz Republike Srpske, Federacije BiH i Brčko distrikta.
Ministar Košarac naglasio je da su nadležne institucije na svim nivoima vlasti u BiH uložile maksimalne napore kako bi Evropsku komisiju upozorile na zabrinjavajuće efekte primjene CBAM-a na domaći elektroenergetski sektor.
“Evropska komisija je prepoznala kredibilitet našeg zahtjeva i predložila izmjene CBAM regulative, koje predstavljaju značajan iskorak ka pravednijoj primjeni CBAM-a i očuvanju konkurentnosti izvoznika električne energije iz Republike Srpske, Federacije BiH i Brčko distrikta na tržištu Evropske unije”, istakao je ministar Košarac.
Istovremeno, Ministarstvo vanjske trgovine i ekonomskih odnosa BiH je pripremilo Prijedlog odluke o usvajanju metodologije za proračun emisijskog faktora ugljen-dioksida elektroenergetske mreže u BiH, čime su stvoreni preduslovi za pravovremenu primjenu novih evropskih pravila.
“Prvi amandman Evropske komisije, zajedno sa Prijedlogom odluke koji je pripremilo Ministarstvo, značajno će smanjiti troškove izvoza električne energije na tržište Evropske unije. Prema našim procjenama, uštede bi mogle iznositi i do 13 miliona evra godišnje, čime se jača konkurentnost domaćeg elektroenergetskog sektora i štite prihodi od izvoza”, naveo je ministar Košarac.
On je naglasio da je cilj svih aktivnosti zaštita interesa domaćeg elektroenergetskog sektora i jačanje ukupne privredne aktivnosti u Republici Srpskoj, Federaciji BiH i Brčko distriktu.
Prijedlog izmjena CBAM regulative trenutno se nalazi u zakonodavnoj proceduri Evropskog parlamenta i Savjeta Evropske unije, a Ministarstvo spoljne trgovine i ekonomskih odnosa BiH će nastaviti aktivno sarađivati sa evropskim institucijama do njegovog konačnog usvajanja.
